Kleine huisdieren / Rat
De rat als huisdier
Slim, sociaal en verrassend aanhankelijk. Ratten zijn groepsdieren die elke dag willen spelen, klimmen en ontdekken, en ze leren sneller dan je denkt.
De rat in het kort
Levensduur2 tot 3 jaarbij goede verzorging
GewichtMannetje 350 tot 600 gram, vrouwtje 250 tot 400 gramvolwassen dier
HoudenIn een groep
ActiefOchtend en avond
Verblijf100 × 50 × 70 cm voor tweeminimaal, binnen
TemperatuurKamertemperatuur, uit de zon en de tocht
KostenRat zelf € 7 tot € 15, plus kooi en voer
Met kinderenVanaf ongeveer 10 jaar
Vier dingen die je niet verwacht
4 km
Zoveel kan een rat in één nacht afleggen. Ruimte, klimmogelijkheden en dagelijkse uitloop zijn dus geen luxe.
+1 huisje
Geef altijd één slaaphuisje meer dan er ratten zijn. Dan hoeft niemand te delen als hij dat even niet wil.
Knuffelbare jongens
Mannetjes zijn vaak rustiger en knuffeliger. Vrouwtjes zijn meestal actiever en willen vooral ontdekken.
Rode tranen?
Roodbruin vocht rond de ogen en neus lijkt op bloed, maar is meestal porfyrine. Zie je er veel van, dan kan dat wijzen op stress of ziekte.
Hoe groot moet de rattenkooi zijn?
Op basis van de richtlijn van de LICG. Groter is altijd beter.
Past een rat bij mij?
6 eerlijke vragen. Beantwoord ze allemaal voor je uitslag.
- Neem je minimaal twee ratten, van hetzelfde geslacht of gecastreerd?
- Heb je plek voor een verblijf van minimaal 100 bij 50 cm en 70 cm hoog?
- Kunnen ze elke dag buiten hun kooi spelen, op een plek zonder snoeren?
- Ben je ’s avonds thuis?
- Kun je omgaan met een kort leven van ongeveer 2 jaar?
- Ga je naar de dierenarts als een rat niest of snottert?
Wat eet een rat?
Wel
- Speciaal rattenvoer als basis.
- Groente en fruit, met mate.
- Af en toe een stukje hardgekookt ei.
- Knaagtakken van wilg, hazelaar, berk of fruitbomen.
- Elke dag vers drinkwater.
Niet of liever niet
- Sla en dichte koolsoorten zoals spruitjes en witte kool.
- Gekruid, vet, zoet of zout eten.
- Melkproducten, dus ook geen kaas.
- Een knaagsteen.
- Veel pasta, rijst, brood of ontbijtgranen: ratten worden snel te dik.
Naar de dierenarts als je rat
- niest, snottert of piepend ademt. Luchtwegproblemen komen bij ratten het meest voor.
- afvalt of een opgezette vacht heeft.
- minder actief is dan normaal.
- bultjes onder de huid heeft, bijvoorbeeld bij de melkklieren.
- korstjes of knobbeltjes op de staart of oren heeft. Dat kan schurft zijn.
Handen wassen
Ratten kunnen het Seoulvirus bij zich dragen, dat ook mensen ziek kan maken. Was daarom je handen na het knuffelen en ontsmet wondjes. Zeker kinderen moeten dat leren.
Veelgestelde vragen over ratten
Hoe oud wordt een rat?
Ongeveer 2 jaar. Vrouwtjes worden gemiddeld iets ouder dan mannetjes.
Hoeveel ratten moet je houden?
Minimaal twee, en liefst meer. Kies dieren van hetzelfde geslacht, of zorg dat de mannetjes gecastreerd zijn. Zet nooit een mannetje dat niet gecastreerd is bij vrouwtjes.
Hoe groot moet een rattenkooi zijn?
Voor twee ratten minimaal 100 bij 50 cm grondoppervlak en 70 cm hoog. Per extra rat komt er 20 procent vloer bij. Hoger met verdiepingen is ideaal, want ratten klimmen graag.
Hoe pak je een rat op?
Schep hem op met een hand onder zijn buik. Pak een rat nooit bij zijn staart. Bij de staartbasis vastpakken kan, maar de meeste ratten vinden dat niet fijn.
Wat mag een rat niet eten?
Geen sla, geen dichte koolsoorten zoals spruitjes, geen gekruid, vet, zoet of zout eten en geen melkproducten. Pasta, rijst en brood alleen af en toe, want ratten worden snel te dik.
Waarom huilt mijn rat rode tranen?
Dat is meestal porfyrine: een roodbruin vocht uit de ogen en neus. Het lijkt op bloed, maar is het bijna nooit. Zie je veel porfyrine, dan kan je rat gestrest of ziek zijn. Laat hem dan nakijken.
Bronnen: LICG over de rat; RVO, huis- en hobbydierenlijst. Laatst gecontroleerd op 22 oktober 2026.