De degoe (Octodon degus) is een knaagdier uit Chili. Hun ronde oogjes, drukke gedrag en sociale aard maken ze op het eerste gezicht aantrekkelijk als huisdier (staat leuk op social media…) Maar degoes zijn niet geschikt als huisdier. Ze hebben specifieke eisen, zijn gevoelig voor gezondheidsproblemen en vragen meer tijd en ruimte dan vaak wordt gedacht. Daarom staan ze sinds 2024 ook niet meer op de huis- en hobbydierenlijst.
1. Degoes zijn geen knuffeldieren
Hoewel ze tam kunnen worden en nieuwsgierig zijn, vinden degoes het meestal niet prettig om opgepakt te worden. Hun natuurlijke gedrag is vluchterig en ze voelen zich snel bedreigd in handen. Voor jonge kinderen, die vaak juist een dier willen vasthouden en knuffelen, zijn degoes daardoor totaal ongeschikt.
2. Altijd meerdere dieren nodig
Degoes zijn echte groepsdieren. In het wild leven ze in kolonies van soms tientallen dieren. Een degoe alleen houden veroorzaakt ernstige stress, eenzaamheid en gedragsproblemen. Dat betekent dat je altijd minstens twee (liefst meer) degoes moet houden. Dit verdubbelt of verdrievoudigt de kosten en de ruimte die je nodig hebt.
3. Groot en complex verblijf vereist
Een standaard knaagdierkooi is voor degoes veel te klein. Ze hebben een grote, stevige kooi of volière nodig met meerdere verdiepingen, graafmogelijkheden en stevige knaagmaterialen. Denk aan minimaal 100 × 50 × 100 cm voor een koppel. Voor veel huishoudens is zo’n groot verblijf simpelweg niet praktisch.
Daarnaast knagen degoes vrijwel alles kapot: hout, plastic en dun metaal zijn niet bestand tegen hun tanden. Alleen zware, veilige materialen zijn geschikt, wat de kosten verder verhoogt.
4. Strikt dieet – en risico op diabetes
Degoes hebben een zeer specifiek dieet nodig. Ze zijn extreem gevoelig voor suikers en koolhydraten: fruit, brood, ontbijtgranen of commerciële knaagdiersnacks kunnen leiden tot obesitas, staar en zelfs diabetes. Het komt vaak voor dat onervaren eigenaren per ongeluk verkeerd voeren, met ernstige gezondheidsproblemen tot gevolg.
Hun dieet moet bestaan uit onbeperkt hooi, een speciaal suikervrij degoevoer en beperkt groenvoer. Wie niet strikt oplet, brengt de gezondheid van de dieren in gevaar.
5. Veel tijd en aandacht nodig
Degoes zijn slim en energiek. Zonder voldoende uitdaging en afwisseling raken ze snel verveeld. Dit kan leiden tot bijten, vechten of obsessief gedrag. Ze hebben dagelijks aandacht nodig in de vorm van losloop, knaagmateriaal, speeltunnels en voerpuzzels. Voor mensen die weinig tijd hebben, is dit nauwelijks vol te houden.
6. Gevoelig voor gezondheidsproblemen
- Gebitsproblemen: hun tanden groeien levenslang door. Zonder voldoende hooi en knaagmateriaal ontstaan pijnlijke tandafwijkingen.
- Oogproblemen: veel degoes krijgen staar door verkeerde voeding.
- Huid- en vachtproblemen: zonder regelmatige zandbaden kan hun vacht dof en vet worden.
- Spijsverteringsproblemen: plotselinge voerwissels veroorzaken diarree en gewichtsverlies.
Daarbij komt dat niet elke dierenarts verstand heeft van degoes, waardoor goede zorg soms moeilijk of duur te vinden is.
7. Degoes leven relatief lang
In vergelijking met hamsters of muizen worden degoes behoorlijk oud: gemiddeld 5 tot 8 jaar. Voor sommige baasjes klinkt dat ideaal, maar het betekent ook een langdurige verantwoordelijkheid voor een veeleisend dier. Voor wie “even een klein knaagdier” zoekt, zijn degoes dus een verkeerde keuze.
8. Degoes knagen en slopen
Buiten hun kooi knagen degoes graag aan meubels, kabels en plinten. Zonder goede beveiliging kunnen ze schade veroorzaken of zichzelf in gevaar brengen. Een loslopende degoe vraagt dus altijd toezicht én een speciaal ingerichte ruimte.
9. Nachtgeluiden en activiteit
Hoewel degoes vooral overdag actief zijn, kunnen ze ook in de schemering of nacht lawaai maken. Rennende degoes, knagen en piepgeluiden zijn normaal, maar storend voor mensen die licht slapen en de kooi in de slaapkamer willen zetten.
10. Wetgeving in Nederland
Sinds 1 juli 2024 gelden in Nederland nieuwe regels: degoes staan niet op de Huis- en hobbydierenlijst. Dit betekent dat:
- Nieuwe aanschaf of import: verboden.
- Fokken: verboden.
- Bestaande dieren: mogen blijven leven bij hun huidige eigenaar, mits bewezen kan worden dat ze al vóór 1 juli 2024 in Nederland aanwezig waren.
- Doorverkoop: bestaande dieren mogen nog worden overgedragen, maar er mag geen nageslacht bijkomen.
Praktisch betekent dit dat de degoe in Nederland langzaam zal verdwijnen als huisdier. Nieuwe liefhebbers kunnen er niet meer legaal mee beginnen.
Veelgemaakte misverstanden
- “Een degoe is net als een cavia.” Onjuist: degoes zijn drukker, gevoeliger en moeilijker in verzorging.
- “Ze kunnen goed alleen leven.” Niet waar: alleen gehouden degoes ontwikkelen ernstige gedragsproblemen.
- “Met een kooi en brokjes kom je een heel eind.” Mis: zonder enorme kooi, verrijking en streng dieet worden degoes ongelukkig en ziek.
Geschikte alternatieven
Voor wie valt op de uitstraling van degoes, maar een makkelijker te verzorgen huisdier zoekt, zijn er betere opties:
- Cavia’s: sociaal, vriendelijk, eenvoudig te voeren en legaal in Nederland.
- Konijnen: actief, speels en geschikt voor grotere gezinnen met tuinruimte.
Conclusie
Hoewel degoes charmante dieren zijn om te zien, zijn ze in de praktijk niet geschikt als huisdier voor de meeste mensen. Hun groepsbehoefte, strenge dieetrestricties, enorme ruimte-eisen en gezondheidsgevoeligheid maken de verzorging complex en tijdrovend. Bovendien is het in Nederland sinds 2024 verboden om nieuwe degoes aan te schaffen of ermee te fokken. Wie op zoek is naar een klein, gezellig knaagdier, kan daarom beter kiezen voor alternatieven die wél passen binnen het huiselijke leven én de wetgeving.
Degoes zijn fascinerende dieren om te observeren – maar geen makkelijke huisdieren. Voor de meeste mensen wegen de uitdagingen zwaarder dan de voordelen.
